Jedną z wielu strategii rozprzestrzeniania się koronawirusa jest izolacja obywateli. Zabieg ten ma na celu ograniczenie liczby potencjalnych nosicieli. Jest to działanie prozdrowotne jednak stanowi również pewne obciążenie dla naszej psychiki. 
Spędzamy więcej czasu w środowisku rodzinnym. Stwarza to wiele nowych możliwości naprawy wzajemnych relacji, istnieją również pewne wyzwania, które postawiła przed nami nowa rzeczywistość. Pomóc w tym może nasza zdolność do adaptacji. Warto nad nią popracować, ponieważ nie jest jeszcze w pełni rozwinięta biorąc pod uwagę sytuację szczególną – pandemię koronawirusa. Katarzyna Zeh (2020) opracowała kilka zasad, które mogą być pomocne:


1. Należy uznać fakt, że adaptacja jest procesem długotrwałym. Na pewne zmiany w naszym zachowaniui sposobie postrzegania świata możemy potrzebować nawet kilku tygodni. To normalne, że odczuwamy niepewność, lęk, frustrację i inne emocje.


2. Warto zwrócić uwagę na pojawiającą się w nas złość. Jest to naturalnie pojawiająca się emocja w sytuacjikiedy ktoś nam nakazuję coś zrobić i nie chcemy tego uczynić lub kiedy chcemy coś zrobić i nie jesteśmy w stanie tego dokonać. Konieczność izolacji jest tego doskonałym przykładem – mamy ochotę spotkać się z innymi i nie możemy lub nie mamy ochoty spędzać czasu z domownikami, ale musimy. Złość jest naturalna.


3. Dbajmy o racjonalne przyswajanie informacji, które nie pogłębiają naszego lęku. Korzystajmy zesprawdzonych źródeł, nieprzesyconych medialną sensacją i dezinformacją. Należy odnaleźć pewną równowagę, która zapewni niezbędne wiadomości i nie wprowadzi w stan 24-godzinnego, nerwowego szukania newsów.


4. Należy zapewniać wsparcie emocjonalne sobie i bliskim. W środowisku domowym możemy rozmawiaćz domownikami o swoich emocjach, obawach, planach na przyszłość. W tym miejscu nikt nam nie zabroni przytulania czy okazywania czułości. Taki bliski kontakt pomaga zapanować nad stresem. Kiedy najdzie nas taka potrzeba warto zadzwonić do znajomych lub dalszej rodziny. 


5.Proces adaptacji wymaga od nas zużycia dużych ilości energii. Zapewnijmy sobie w tym czasie zdrową dietę, odpowiednią ilość snu i wypoczynku. Kiedy poczujemy się osłabieni to znak, że robimy coś trudnego i należy nam się chwila wytchnienia.


W celu zapewnienia optymalnych warunków dla dzieci należy również zadbać o własne potrzeby, takie jak na przykład dobra komunikacja w związku i zdrowe relacje. Poniższe przemyślenia Czyżkowskiej (2018) mogą pomóc w prawidłowym funkcjonowaniu rodziny. 
O czym powinniśmy pamiętać:
1. Nie unikajmy trudnych tematów,
2. Nie włączajmy nieważnych szczegółów,
3. Starajmy się mówić logicznie,
4. ”Nie za dużo informacji, nie za mało i nie sprzeczne”,
5. Nie dopatrujmy się “drugiego dna” wypowiedzi,
6. Starajmy się nie stosować ogólników:”zawsze”, “nigdy” itd.,
7. Unikać niekonkretnych stwierdzeń:”jesteś beznadziejny”,
8. Nie przekręcać, nie spłycać kontekstu wypowiedzi:”Nie było mnie tylko chwilę” - osoby nie było 2 dniw domu,
9. Nie przypisujmy z góry intencji działania:”Zrobiłaś to bo chcesz mi zaszkodzić”,
10.Unikać przymiotników określających, szczególnie tych zawierających negatywne skojarzenia:”idiota”, “bałaganiarz” itd.
Jakie cechy ma dobra komunikacja ?


1. otwartość i autentyczność; komunikowanie tego co się myśli i czuje,
2. prowadzona bez podtekstów,
3. celem powinno być zrozumienie – dopytanie drugiej o intencje wypowiedzi,
4. komunikacja powinna być pozytywna:
- pozbawiona agresji,
- powinna nagradzać zachowania pozytywne; taki zabieg zachęca do dalszej współpracy,- złość, krzyk, roszczeniowość pogłębiają konflikt.


Nie zawsze się ze wszystkim zgadzamy. Jak więc się kłócić ?
1. ustalmy godzinę i miejsce kłótni,
2. dobra kłótnia powinna mieć miejsce możliwie jak najszybciej,
3. osoba, która inicjuje kłótnię powinna wiedzieć co chce osiągnąć,
4. celem kłótni nie powinno być “zniszczenie” drugiej osoby, postawienie na swoim, podporządkowaniekogoś,
5. stosujmy pewne zasady zachowania godności:
- nie atakujmy kompleksów drugiej strony: np. “nie jąkaj się”,
- nie poruszajmy dawnych sytuacji, które nic nie wnoszą,
- nie wciągajmy do rozmowy osób trzecich i przedmiotów:”Te Twoje ciuchy!”, “Twoja matka jest taka...”,“Ten Twój telewizor”,
6. wina jest zazwyczaj po obu stronach. Postarajmy się uznać własne błędy,
7. szukajmy u rozmówcy pozytywnych cech.

W razie pytań, wątpliwości, potrzeby uzyskania porady psychologicznej zachęcam do kontaktu z Ośrodkiem Interwencji Kryzysowej w Łomży.
Piotr Pruszko 
psycholog Ośrodka Interwencji Kryzysowej w Łomży 


Bibliografia:
Zeh K. (2020). Psychologiczny zoom – adaptacja. - https://humani.pl/psychologiczny-zoom-adaptacja/  20.04.2020
Czyżkowska A. (2018). Krótka książka o miłości. Wydawnictwo: Liberi Libri